Physical Address
304 North Cardinal St.
Dorchester Center, MA 02124
Bạn từng tỉnh dậy với một cơn đau nhói chỉ tập trung bên trái đầu, khó chịu đến mức khó tập trung hay làm việc? Đau nửa đầu trái không hiếm nhưng lại gây phiền phức khác nhau tùy người: có khi kèm nhức mắt, có khi chỉ vây quanh trán hoặc lan xuống sau gáy. Bài viết này sẽ cùng bạn lần lượt tìm hiểu triệu chứng, nguyên nhân thường gặp, phân biệt vị trí đau (trước, sau, sau gáy), so sánh với đau bên phải và gợi ý những mẹo đơn giản giúp giảm đau tại nhà. Đọc tiếp để hiểu rõ hơn và biết cách xử lý khi cơn đau xuất hiện.
Đau Nửa Đầu Trái
Đau nửa đầu trái thường là cơn đau dữ dội, nhịp đập như mạch máu giật ở vùng hốc mắt hoặc thái dương bên trái rồi lan rộng. Khi hoạt động cơn đau dễ tăng lên, thường kèm buồn nôn, nôn và khiến người bệnh nhạy cảm với ánh sáng, tiếng ồn hay các mùi nồng.
Người bị có cảm giác đau lan tỏa khắp nửa đầu bên trái: âm ỉ hoặc nhói ở một điểm, đôi khi kèm thay đổi tầm nhìn, chóng mặt, sụp mi mắt hoặc giảm thị lực. Bệnh hay gặp ở phụ nữ và dễ khởi phát do căng thẳng, thiếu ngủ hoặc do một số thực phẩm như sôcôla, phô mai, rượu.
Trong một số trường hợp cơn đau trái có thể là dấu hiệu của đau đầu cụm, khối u, đột quỵ hoặc nhiễm trùng nặng kèm sốt và co giật. Cần khám bác sĩ nếu đau xuất hiện bất ngờ, khác lạ hoặc có triệu chứng nguy hiểm; điều chỉnh lối sống và tránh các yếu tố kích hoạt có thể giúp giảm tần suất.
Triệu Chứng Đau Nửa Đầu Trái
Đau nửa đầu bên trái thường là cơn đau dữ dội, cảm giác như mạch máu giật mạnh, xuất phát quanh mắt hoặc thái dương trái rồi lan ra khắp nửa đầu. Người bệnh có thể cảm thấy đau âm ỉ hoặc nhói, đôi khi buốt ở một vị trí cố định, có khi lan xuống cổ, kèm chóng mặt, buồn nôn và nhạy cảm với ánh sáng.
Nguyên nhân đa dạng: từ căng thẳng (chiếm khoảng 42% và thường nhẹ hơn migraine) đến đau nửa đầu Migraine nặng hơn. Một số trường hợp là viêm động mạch thái dương (viêm động mạch tế bào khổng lồ) gây đau thái dương, đau hàm và suy giảm thị lực. Đau buốt đỉnh đầu bên trái gặp ở 12–28% dân số và có thể gia tăng khi vận động.
Nếu cơn đau kéo dài, ngày càng nặng hoặc kèm sốt, mờ mắt, nôn, yếu một bên cơ thể thì cần đi khám ngay. Không điều trị phù hợp có thể dẫn đến biến chứng nghiêm trọng như suy giảm trí nhớ, trầm cảm, đột quỵ, thoái hóa võng mạc, mất thị lực, thậm chí co giật hoặc nhồi máu não. Điều trị sớm giúp giảm rủi ro và cải thiện chất lượng sống.
Đau Nửa Đầu Trái Và Nhức Mắt
Đau nửa đầu bên trái kèm nhức mắt là trải nghiệm khó chịu, thường bắt nguồn từ nhiều nguyên nhân. Căng thẳng, stress kéo dài có thể làm căng cơ và gây mỏi mắt, còn migraine thì gây đau nhói một bên đầu, thay đổi tầm nhìn, buồn nôn, nhạy cảm ánh sáng và cơn đau quanh hốc mắt.
Các nguyên nhân khác gồm tăng nhãn áp, viêm tắc tĩnh mạch xoang hang, rò động-tĩnh mạch xoang hang, viêm động mạch thái dương, viêm dây thần kinh thị giác hay u dây thần kinh V. Tăng huyết áp, phình mạch, đột quỵ, khối u hoặc nhiễm trùng cũng có thể liên quan, nên không nên tự chẩn đoán khi triệu chứng kéo dài hoặc nghiêm trọng.
Khi đau nửa đầu trái kèm nhức mắt, cần cảnh giác. Nếu có thay đổi tầm nhìn đột ngột, yếu/tê nửa người, sốt cao hoặc đau dữ dội kéo dài thì đi khám ngay. Dù nhiều cơn là chu kỳ và hay gặp ở nữ, nên khám chuyên khoa thần kinh hoặc mắt để chẩn đoán và điều trị kịp thời.
Nguyên Nhân Đau Nửa Đầu Bên Trái
Cơn đau nửa đầu bên trái thường kéo dài từ 4–72 giờ và khiến nhiều người chỉ muốn nằm nghỉ trong phòng tối. Nguyên nhân chính xác vẫn chưa rõ, nhưng các yếu tố môi trường và di truyền được xem là quan trọng. Việc phóng thích đột ngột serotonin trong cơ thể cũng có thể khởi phát cơn đau.
Ngoài ra, nhiều tình trạng khác có thể gây hoặc làm nặng thêm đau nửa đầu bên trái. Tăng nhãn áp do áp lực nội nhãn cao có thể tổn thương dây thần kinh thị giác, gây đau mắt, mờ mắt và đau đầu dữ dội. Huyết áp cao, thay đổi hormone khi mang thai, nhiễm trùng đường hô hấp, hoặc dị ứng cũng thường liên quan.
Một số trường hợp là đau đầu thứ phát do tổn thương mạch máu, đột quỵ, u cục, tác dụng phụ thuốc, chấn thương, bệnh cột sống cổ hoặc các bệnh lý nhiễm trùng thần kinh. Vấn đề co giãn bất thường của mạch máu trong não và tổn thương dây thần kinh vùng dưới đồi cũng được ghi nhận. Nếu đau thường xuyên hoặc dữ dội, nên đi khám để xác định nguyên nhân.
Đau Nửa Đầu Trái Phía Trước
Đau nửa đầu trái phía trước thường là cơn đau nhói một bên, bắt đầu sau hốc mắt rồi lan ra trán; có thể kèm hoa mắt, chóng mặt, buồn nôn hoặc nhạy cảm ánh sáng. Migraine có thể có hoặc không có tiền triệu; đau đầu cụm thường rất dữ dội và cố định ở một vị trí.
Nguyên nhân đa dạng: từ vấn đề mạch máu như viêm mạch, phình động mạch, huyết áp cao hay khối u não (ít gặp) đến nguyên nhân phổ biến hơn như nhiễm trùng đường hô hấp, dị ứng, thay đổi nội tiết ở phụ nữ, căng thẳng, thiếu ngủ, một số thực phẩm hoặc mùi nồng.
Hầu hết các cơn đau nửa đầu phía trước là lành tính và không nguy hiểm; căng thẳng kéo dài là nguyên nhân thường gặp. Nhưng nếu cơn đau đến đột ngột, rất dữ dội hoặc kèm mất thị lực, yếu liệt hay sốt cao, nên đi khám ngay để loại trừ tình trạng nghiêm trọng.
Đau Nửa Đầu Trái Sau
Đau nửa đầu trái sau là cảm giác đau ở phía sau hộp sọ lệch về bên trái, có thể âm ỉ kéo dài hoặc bùng phát dữ dội. Một số nguyên nhân thường gặp bao gồm nhiễm trùng đường hô hấp như viêm xoang, cảm cúm, cảm lạnh hoặc phản ứng dị ứng, làm tăng nhạy cảm và căng cơ vùng đầu cổ.
Cơn đau có thể lan từ đỉnh đầu xuống cổ, vai và gáy, thậm chí gây mỏi vai gáy và tê tay nếu dây thần kinh cổ bên trái bị chèn ép. Khi dây thần kinh chẩm viêm hoặc bị ép, người bệnh thấy đau nhói sau gáy lan lên đỉnh đầu, kèm chóng mặt nhẹ hoặc tê vai, tê tay.
Một nguyên nhân khác là đau đầu cụm, thường đau rất mạnh ở một bên, bắt đầu sau hốc mắt rồi lan ra thái dương hoặc ra sau đầu, có thể kèm thay đổi tầm nhìn, buồn nôn, nhạy cảm ánh sáng. Đau đầu do căng thẳng chiếm tỉ lệ lớn (khoảng 42%) và thường cảm thấy như bị siết chặt.
Nhiều yếu tố làm khởi phát gồm ăn uống không khoa học, uống rượu bia, căng thẳng, bỏ bữa, thiếu ngủ hoặc ngủ quá nhiều, một số thực phẩm như sôcôla, phô mai, môi trường ồn ào hoặc mùi nồng. Nếu cơn đau nặng, bất thường hoặc ảnh hưởng nhiều đến sinh hoạt, nên đi khám để tìm nguyên nhân và điều trị phù hợp.
Đau Nửa Đầu Trái Sau Gáy
Đau nửa đầu trái sau gáy là cảm giác nhức, mỏi một bên ở cổ và sau đầu, thường liên quan tới các vấn đề ở cổ hoặc não. Nguyên nhân có thể là thoái hóa đốt sống cổ, viêm màng não, nhiễm trùng, dị ứng hoặc viêm động mạch thái dương. Khi dây thần kinh chẩm bị chèn ép hoặc viêm, cơn đau có thể nhói hoặc âm ỉ rồi lan lên đỉnh đầu.
Triệu chứng kèm theo thường gồm chóng mặt, buồn nôn, nhạy cảm với ánh sáng và âm thanh, đôi khi tê vai, tê tay hoặc giảm thị lực nhẹ. Cơn đau hay cảm giác bị siết chặt, có thể lan từ sau gáy lên thái dương hoặc xuống cánh tay. Những người làm văn phòng ngồi lâu, cúi nhiều trước máy tính hoặc để quạt/điều hòa thổi vào gáy dễ gặp tình trạng này hơn.
Ngoài ra, nhiều bệnh lý khác như cảm cúm, sốt siêu vi, tăng huyết áp hay u não cũng có thể gây triệu chứng tương tự. Nếu đau đột ngột kèm méo miệng, nói khó, tê yếu nửa người hoặc mất thăng bằng, cần đi khám cấp cứu ngay vì đó có thể là dấu hiệu tai biến. Với đau kéo dài hoặc ảnh hưởng chất lượng cuộc sống, nên gặp bác sĩ để được chẩn đoán và điều trị phù hợp.
Kết lại, đau nửa đầu trái không phải lúc nào cũng giống nhau — có thể kèm nhức mắt, xuất hiện phía trước, sau hay sau gáy, và nguyên nhân thì đa dạng từ stress, thiếu ngủ đến bệnh lý cần can thiệp. Việc nhận biết triệu chứng, phân biệt với đau bên phải và thử những mẹo giảm đau đơn giản (nghỉ ngơi, chườm lạnh/ấm, điều chỉnh tư thế, uống đủ nước) sẽ giúp bạn bớt lo. Nếu cơn đau nặng, tái phát hoặc kèm sốt, rối loạn thị lực/tri giác, đừng chần chừ đi khám bác sĩ. Lắng nghe cơ thể và chăm sóc đúng cách là chìa khóa để sống khỏe hơn.
